جایگاه علمی منشآت در پیشبرد پژوهش‌های تاریخی

در 26 آذر ماه و در هفتۀ پژوهش، گروه تاریخ دانشگاه اصفهان نشستی با موضوع" جایگاه علمی منشآت در پیشبرد پژوهش‌های تاریخی ( با تأکید بر منشآت دورۀ صفویه)" با حضور آقای دکتر محسن بهرام‌نژاد عضو هئیت علمی دانشگاه بین‌المللی قزوین و خانم دکتر نزهت احمدی هئیت علمی گروه تاریخ دانشگاه اصفهان برگزار نمود.
. آقای دکتر بهرام نژاد از استاد و پژوهشگر تاریخ ایران اسلامی در دورۀ صفویه می‌باشند. ایشان در حیطۀ نسخ خطی از جمله منشآت تاکنون آثار متعددی در قالب کتاب همچون جواهر الاخبار نشر میراث مکتوب، منشآت تفرشی انتشارات کتابخانه مرکزی، موزه و اسناد مجلس شورای اسلامی و غیره و مقالاتی در مجلات و همایش ها و کنگره های داخلی و خارجی به جامعۀ تاریخ دوستان و پژوهشگران ارائه کرده‌اند.
این نشست با محوریت" جایگاه اسناد و نسخ خطی به ویژه منشأت در رویکرد و نگاهی نو به تاریخ دورۀ صفویه"برگزار شد. سابقۀ مطالعات بر روی مکتوبات ایرانی از قرن 19 و از سوی غربیان به ویژه آلمان‌ها و روس‌ها آغاز گردید. در ایران بررسی اسناد و مکتوبات با سابقۀ در حدود 70 – 80 سال و با همت عباس اقبال آشتیانی شروع شد.
منشأت یکی از مهمترین منابع برجای مانده از ادوار حکومتی ایران به ویژه از دورۀ سلجوقی تا قاجار به شمار می‌رود. منشآت همچون سایر منابع مکتوب حاوی اطلاعات مهم و بسیار در جنبه‌های مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و ... است. منشأت با نگاه و به منظور تاریخ نگارانه ثبت نشده‌اند، لذا از بسیاری از ویژگی‌های آثار تاریخی همچون تعصب، تحریف و تغییر و .... مبرا هستند. منشآت و نامه نویسی در تاریخ ایران دورۀ مدیدی را سپری کرده است. کتب "علم الانشاء "و به ویژه "آئین نامه نویسی به پهلوی" بیانگر قدمت این نوع آثار در تشکیلات اداری و سیاسی و طبقات مختلف جامعۀ ایرانی است.
مهمترین دوره منشآت نویسی در ایران به دورۀ صفویه باز می گردد. در این دوره با توجه به عمومیت سطح سواد در ایران، در میان اقشار مختلف جامعه اخوانیات در کنار سلطانیات و دیوانیات گسترش یافت. در این دوره از تاریخ ایران، اخوانیات با سه رویکرد سلطنتی، اوسط الناس و عوام الناس به رشتۀ تحریر درآمدند. این تغییر و تحول در منابع در بازشناسی و روشن‌نمایی لایه‌های تاریخی ایران تأثیر بسیار دارد. در این نوع نوشتار می‌توان به لایه‌های‌های ناپیدا و مبهم دست یافت که نیازمند همت و تلاش پژوهشگران و علاقمندان این حوزه از مطالعات ایران می‌باشد.
+ سه‌شنبه ۲۷ آذر ۱۳۹۷ ساعت ۱۲:۱۹
نظر شما
نام:
ایمیل : * نمایش داده نمی‌شود
نظر شما: